Tomaszów Lubelski

KRAKOWSKA BRYGADA KAWALERII

30 marca 1929 został dowódcą 17 Brygady Kawalerii w Hrubieszowie, a w roku 1930 objął dowództwo 5 Samodzielnej Brygady Kawalerii w Krakowie. Z dniem 1 kwietnia 1937 roku 5 SBK przemianowana została na Krakowską Brygadę Kawalerii.

Organizacja pokojowa Krakowskiej BK w 1937 roku:

Dowództwo Krakowskiej BK w Krakowie

3 Pułk Ułanów Śląskich w Tarnowskich Górach

8 Pułk Ułanów Księcia Józefa Poniatowskiego w Krakowie

5 Pułk Strzelców Konnych w Tarnowie (od 1934 roku w Dębicy)

5 Dywizjon Artylerii Konnej w Krakowie (od wiosny 1939 roku w Oświęcimu)

5 Szwadron Pionierów – Kraków

Szwadron Łączności – Kraków

1

Gen. Zygmunt Piasecki na inspekcji w Podoficerskiej Szkole CKM w 1939


1 stycznia 1938 roku Zygmunt Piasecki awansował na generała brygady. We wrześniu 1939 r. stanął na czele Krakowskiej Brygady Kawalerii działającej w składzie Armii „Kraków”. 2 września otrzymał dowództwo grupy złożonej z 7 Dywizji Piechoty i Krakowskiej Brygady Kawalerii, jednak z powodu rozbicia przez Niemców tej pierwszej do utworzenia tej grupy nie doszło. Brygada, rozlokowana 30 sierpnia w rejonie Koziegłowy - Woźniki - Ligota, miała za zadanie osłaniać północne skrzydło frontu śląskiego.

2

Krakowska Brygada Kawalerii pod dowództwem gen. bryg. Zygmunta Piaseckiego wchodziła w skład Armii "Kraków". Broniła odcinka Ząbkowice–Częstochowa na prawym skrzydle Armii. W pierwszych dniach września niemiecki XV Korpus Armijny gen. piech. Hermanna Hotha przełamał jej obronę pod Woźnikami i Zawierciem.

1 września 3 Pułk Ułanów Śląskich bronił Koszęcina i Kalet przed niemiecką 2 Dywizją Lekką gen. por. Georga Stumme. Tego dnia Niemcom udało się zepchnąć pułk na pozycję pod Woźnikami. 2 września rano ponowiła natarcie niemiecka 2 Dywizja Lekka, wdzierając się w obronę Brygady na Floriańskiej Górze bronionej przez szwadron 3 Pułku Ułanów Śląskich. Tu kontratakiem zdołano odzyskać pozycję, ale pod Ligotą Woźnicką Niemcom udało się przełamać obronę 8 Pułku Ułanów. Pod naporem wroga Brygada rozpoczęła odwrót pod Zawiercie nad Wartą. 3 września 8 Pułk Ułanów oddzielił się od Brygady i walczył następnie pod Szczekocinami, a potem w ramach Armii "Lublin". 4 września Brygada otrzymała rozkaz odwrotu nad Nidę w kierunku Pińczowa i Miechowa. Cofająca się Brygada była często atakowana przez niemiecką 2 Dywizję Lekką. W dniach 5-6 września walczyła pod Pińczowem, po czym wycofała się ku Wiślicy. 7 września osłaniała w Nowym Korczynie sztab Armii. 10 września przeprawiła się prawy brzeg Wisły pod Baranowem Sandomierskim. Następnie wzięła udział w I bitwie pod Tomaszowem Lubelskim. 14-15 września jednostki Armii "Kraków" i "Lublin" toczyły ciężkie walki w Puszczy Solskiej. 16 września Armia "Kraków" kontynuowała bitwę pod Biłgorajem. W walkach tych brała udział Brygada, broniąc rejonu silnie atakowanych przepraw na rzece Tanew pod Budziarzami i Księżpolem. 15 września o świcie na przeprawę przez Tanew pod Księżopolem wyszło silne uderzenie niemieckie. Po trzygodzinnej walce Niemcy zostali odrzuceni pod Tarnogród. Brygada zaatakowała Tarnogród, wdzierając się na północny skraj miasta i do rynku, ale przeciwuderzenie Niemców odrzuciło ją ponownie na linię Tanwi. 16 września walczyła pod Dereźnią Solską i Dereźnią Majdańską oraz Starym Majdanem i Nowym Majdanem. Nie udało się jej przebić z okrążenia w kierunku południowym. Skapitulowała wraz z resztą Armii 20 września 1939. [źródło: wikipedia]

 

Z Krótkiej Kroniki Działań KBK... gen. Zygmunta Piaseckiego:

D-ca Armii, chcąc uniknąć rzezi, na drugi dzień [po daremnych próbach przebicia się do Lwowa] postanowił kapitulować. D-ca brygady wezwał oficerów brygady na odprawę i przedstawił dwie możliwości: 1. przebijać się 2. kapitulować. Większość była zdania, że na coś jeszcze się krajowi przydać możemy. D-ca brygady pozostawił wolną rękę tym, którzy chcieli szukać dla siebie innego rozwiązania, np. przedzierania się w małych grupach. Wielu oficerów odłączyło od brygady. D-ca brygady pozostał z tymi, których nie mógł wyprowadzić z tego przykrego położenia, a których była znakomita większość obecnych jeszcze w brygadzie. Brygada skapitulowała.

 

11. Bitwa pod Tomaszowem Lubelskim (17-20.9.1939, d-ca Brygady)

3

 

1     2

Gen. Zygmunt Piasecki dekoruje gen. Władysława Andersa odznaką honorową 7 P.Uł. w dniu święta Pułku,
Włochy, 29 marca 1945 roku

 

Źródło map i cytatów:

Księga Dziejów 7 Pułku Ułanów Lubelskich im. Generała Kazimierza Sosnkowskiego, opracowanie zbiorowe pod redakcją Józefa Smoleńskiego i Mariana W. Żebrowskiego, Londyn 1969 (szlak bitewny 7 P.Uł. Lubelskich opracowany przez gen. J. Smoleńskiego) cytaty oznaczone jako [KD]

Wikipedia, hasło: Krakowska Brygada Kawalerii

 

Pozostała bibliografia:

Krzysztof Szczypiorski, Ułani Lubelscy, słowo wstępne Lesław Kukawski, Warszawa 2008

Marian Porwit, Komentarze do historii polskich działań obronnych 1939 roku, Warszawa 1983

Władysław Steblik, Armia "Kraków" 1939, Warszawa 1989

Zygmunt Piasecki, Krótka Kronika Działań Kr. Br. Kaw. IX 1939. Pisana z pamięci..., rękopis w Polish Institute and Sikorski Museum, Archives Ref No B I. 54H


2

  [ poprzedni ]   [ powrót ]  [ następny ]  
Pałac w Ryczowie      ul. Szkolna 30, 34-115 Ryczów      wwww.palacwryczoiwie.org      strona www współfinansowana ze środków Unii Europejskiej